01.
Họ Cù vốn là vọng tộc ở Thượng Kinh. Khi người Hồ xuôi nam, rất nhiều sĩ tộc phương Bắc phải chạy nạn đến Trừ Châu. Dọc đường đi, họ liên tiếp bị lưu phỉ cướp bóc hết lần này đến lần khác, gia sản đã sớm bị vét sạch, chẳng còn lại chút của cải nào.
Nếu là chi chính, gia sản hùng hậu, sau khi dời đến Trừ Châu vẫn còn có thể miễn cưỡng giữ được thể diện. Nhưng mấy chi thứ thì không tránh khỏi cảnh điêu linh sa sút, gia đạo lụn bại.
Nếu không vì nguyên do ấy, Cù Hoảng, trưởng t.ử của một chi thứ, cũng sẽ không cưới ta.
Để hợp với thẩm mỹ đương thời, nam t.ử phần nhiều cạo râu, thoa phấn, thắt eo thật gọn, cốt để khi cất bước, tay áo tung bay, toát lên vẻ thanh nhã phiêu dật. Cù Hoảng trời sinh tuấn tú, dung mạo tuyệt mỹ. Mỗi lời thốt ra đều là thơ văn gấm vóc, mỗi khi ngồi hay nằm cũng không rời cầm sáo.
Khi còn ở Thượng Kinh, chàng từng được người đời ca tụng là "Hạc giữa mây núi".
Một người mang mỹ danh như tiên hạc ấy, cuối cùng lại rơi vào tay một nữ t.ử xuất thân hàn tiện như ta. So với thứ dân cũng chẳng khá hơn bao nhiêu, trong lòng không cam tâm cũng là lẽ thường.
Đến giờ ta vẫn còn nhớ rõ, ngày ấy chàng đứng giữa căn nhà đổ nát, tựa như châu ngọc rơi giữa đống gạch ngói.
Nay ba năm đã trôi qua, thay đổi lớn nhất cũng chỉ là chiếc áo cũ đã biến mất, thay vào đó là tấm áo choàng tuyết thêu hạc trắng sang quý.
Người vẫn là người ấy, thanh gầy mà tuấn tú.
Thần thái vẫn là thần thái ấy, nho nhã thoát tục.
Xem ra, ba năm qua chàng bôn ba nơi phương Bắc, quả thật đã thu hoạch không ít.
02.
Lúc này, ta cầm phong hưu thư trong tay, đi qua hành lang đá uốn lượn, bóng nước lay động, hoa cỏ chen nhau khoe sắc. Phía trước chính là vị phu quân mà từ đầu đến cuối ta chưa từng một lần thân cận.
Chàng đứng trên bậc đá, ánh mắt lướt qua đôi tay đầy những vết nứt nẻ của ta, vẻ mặt không mấy vui vẻ.
"Ý của ta, ngươi hẳn đã hiểu rồi chứ?"
"Ta hiểu. Chỉ là còn có một chuyện chưa rõ."
"Chuyện gì chưa rõ?"
"Ngươi và ta tuy chưa từng viên phòng, nhưng vẫn là phu thê danh chính ngôn thuận. Phu quân muốn hưu ta, vậy xin hỏi có lý do gì chăng?"
Cù Hoảng mất kiên nhẫn đáp:
"Hưu thì là hưu, cần gì phải có lý do?"
Ta khom người, hai tay đầy vết nứt nẻ cung kính đưa tới trước mặt chàng.
"Phu quân, Cù phủ nghèo đến mức ngay cả nha hoàn, bà t.ử cũng không thuê nổi, còn để chủ mẫu phải tự mình quán xuyến việc nhà. Ba năm ta gả vào phủ, chưa từng có lấy một ngày được nhàn rỗi. Bởi vậy, phu quân tuyệt đối không thể lấy cớ 'lười biếng' mà hưu ta."
"..."
"Thứ hai, phu quân xa nhà đã lâu, bà mẫu vì nhớ con mà thành bệnh, nằm liệt giường suốt ba năm. Mỗi ngày đều là ta lau người, trở mình, hầu hạ cơm nước. Bởi vậy, phu quân tuyệt đối không thể lấy cớ 'không hiếu kính với cao đường' mà hưu ta."
"Thứ ba, ngày thành thân, phu quân lập tức lên đường tới phương Bắc. Bao năm qua, ta vẫn còn là thân xử nữ. Bởi vậy, phu quân tuyệt đối không thể lấy cớ 'ghen tuông, không con' mà hưu ta."
Có lẽ vì nghe ta nhắc đến bà mẫu, sắc mặt Cù Hoảng dịu đi đôi chút.
Sau đó, ánh mắt chàng khẽ gợn sóng, nhìn ta như đang nhìn một món đồ đã chẳng còn chút hơi ấm.
"Giang Sầu Dư, ta thật không ngờ ngươi lại khéo ăn khéo nói đến vậy."
Ta cúi đầu.
"Ta biết xuất thân của mình quá thấp hèn, không xứng với lang quân, cũng chẳng còn mặt mũi lưu lại Cù gia."
"Nhưng ta chưa từng có một ngày phụ lòng Cù gia. Nếu hôm nay ngươi phát hưu thư, ta sẽ trở thành người vợ bị ruồng bỏ, sau này muốn tái giá e rằng cũng khó."
"À... thì ra là sợ ảnh hưởng đến việc tái giá."
Cù Hoảng đứng yên tại chỗ, có một thoáng thất thần.
Ngày hè rất dài, ánh nắng mơ hồ bảng lảng. Đến chính ngọ, giữa sân chỉ còn tiếng gió lướt qua hành lang rì rào đến mức khiến người ta ngỡ như ù cả tai. Ánh mắt chàng khẽ hạ xuống, hệt như phủi đi một hạt bụi vô hình.
"Lục Hào, mang giấy b.út tới."
Lời ấy là nói với người hầu phía sau.
Người hầu nhanh ch.óng dâng b.út mực. Cù Hoảng ngay trước mặt ta cầm b.út viết liền một mạch. Chẳng bao lâu sau, một tờ văn thư còn thơm mùi mực đã hiện đầy chữ trên mặt giấy.
Viết xong, chàng ngoắc tay về phía ta.
"Qua đây, điểm thủ ấn vào chỗ này."
"Ta còn chưa biết đây là thứ gì, sao có thể tùy tiện điểm thủ ấn?"
Cù Hoảng cười lạnh.
"Thật nực cười. Ta lừa ngươi làm gì?"
Ta lập tức đáp lại:
"Năm ấy khi mẫu thân ngươi đến cầu hôn ta, cũng đâu từng nói sau này ngươi sẽ hưu ta."
Chàng khựng người, cuối cùng vẫn nhịn xuống cơn tức.
Người hầu thấy chàng không lên tiếng, liền cầm tờ văn thư, cao giọng đọc:
"Cù thị t.ử Hoảng, vào năm Quán Nguyên thứ mười lăm cưới Giang thị Sầu Dư làm thê. Tiếc thay môn hộ khác biệt, có ân mà không có tình, cuối cùng kết thành oán ngẫu, nay nguyện cùng nhau ly biệt. Mong nương t.ử sau khi tương ly sẽ vấn lại tóc ve, vẽ lại mày ngài, khoe vẻ yểu điệu, chọn gả bậc cao môn hiển quý. Gỡ oán kết, dứt duyên cũ, từ đây chớ oán ghét nhau, mỗi người một ngả, đều được vui vẻ."
Đọc xong, người hầu mỉm cười nói:
"Phu nhân cứ yên tâm, lang quân đã đổi thành hòa ly thư rồi."
Ta khẽ gật đầu.
Sau khi điểm thủ ấn, ta lại thi lễ với chàng.
"Còn xin Cù lang quân thứ lỗi. Ta sẽ vào phòng thu dọn của hồi môn, để sau này còn tiện tái giá."
"Tái giá... ngươi!"
Cù Hoảng nhắm mắt lại. Nhìn thần sắc ấy, dường như chàng chán ghét sự nông cạn của ta, nhưng cũng không muốn hạ mình đôi co.
"... Mau đi đi, đi ngay!"