Bà mối Từ liếc nhìn mâm cơm trên bàn, xua tay liên tục: "Thôi thôi, nhà tôi nấu cơm rồi. Tôi vừa chạy qua hai nhà, đây là nhà cuối cùng, nói xong tôi còn phải về ăn cơm kẻo nguội."
Nhìn mâm cơm này, bà mối Từ cũng chẳng có hứng thú gì. Về nhà có khi còn được miếng trứng xào, chứ mang danh đội trưởng, nhà lại có hai công nhân mà điều kiện xem ra còn chẳng bằng nhà bà ta. Quà cảm ơn của bà mối chắc cũng chẳng ra làm sao, bà ta chỉ mong làm thành cho mụ góa họ Lưu đầu thôn, người ta đã hứa biếu bà ta tận ba đồng tiền công đấy.
"Chuyện là thế này, có một cậu thanh niên người thành phố Châu, là quân nhân, trông rất bảnh bao, hai mươi tám tuổi. Ngặt nỗi là vợ mất sớm, đang dắt theo hai đứa con trai, đứa lớn năm tuổi, đứa nhỏ chưa đầy hai tuổi. Cậu ta muốn tìm một người biết chữ, có thể cùng mang con theo lên đơn vị, tốt nhất là đăng ký kết hôn xong là đi luôn. Tôi thấy cậu ta chỉ hơn Tiếu Tiếu nhà mình vài tuổi, lại là người có học thức, nên ghé qua hỏi thử một tiếng."
Dứt lời, quả nhiên bà ta thấy sắc mặt cả nhà họ Tô đều không được tốt cho lắm. Bà ta bĩu môi thầm nghĩ: Thời thế bây giờ khác rồi, ngày xưa Tô Tiếu Tiếu là "lá ngọc cành vàng" bao người cầu xin, còn bây giờ? Tuổi thì lớn, danh tiếng thì xấu, việc đồng áng lại chẳng biết làm, người thành phố có điều kiện chút thôi ai mà thèm rước?
Tất nhiên lời này bà ta không nói ra mặt, chỉ cười xòa xoa dịu:
"Tôi biết Tiếu Tiếu nhà mình điều kiện tốt, mắt nhìn cao, lại học cao biết rộng năm nào cũng đứng nhất. Nhưng ở nông thôn mình, học giỏi thì làm được gì? Có vào được đại học đâu. Điều kiện của đàng trai nghe thì có vẻ thiệt thòi cho Tiếu Tiếu, nên tôi mới hỏi ý trước. Người ta yêu cầu phải biết chữ, tôi chẳng lẽ lại giới thiệu một đứa mới tốt nghiệp tiểu học? Thế chẳng phải tự đập vỡ bát cơm của mình sao? Tầm tuổi như Tiếu Tiếu thì trai tân chẳng còn ai đâu, tuổi này con cái chúng nó đã chạy lon ton cả rồi."
Bà mối Từ thầm hừ lạnh trong lòng: Tuổi thì lớn, yêu cầu thì nhiều, cái tầm này chẳng phải chỉ còn nước lấy trai qua một đời vợ hoặc góa vợ thôi sao?
Tô Vệ Dân nãy giờ vẫn cúi đầu im lặng, bỗng ngẩng lên hỏi một câu: "Bà nói vừa chạy qua hai nhà là ý gì?"
Bà mối Từ xua tay: "Thì tôi vừa từ chỗ mụ góa Lưu đầu thôn sang đây chứ đâu. Người ta sắp phải quay về đơn vị nên gấp lắm, hận không thể hôm nay đăng ký, mai dắt đi luôn, không có thời gian đi xem mắt từng nhà. Thế nên tôi tập trung vài nhà lại để xem một thể, đôi bên ưng cái bụng là quan trọng nhất, mấy chuyện lặt vặt này để ý làm gì."
Tô Vệ Dân tức đến mức suýt đứng bật dậy đập bàn: "Bà..."
Tô Tiếu Tiếu ngồi bên cạnh vội vàng ấn cha mình ngồi xuống, mỉm cười nói: "Cảm ơn dì Từ. Cho cháu hỏi thời gian cụ thể thế nào, và xem mắt ở đâu ạ?"
Bà mối Từ thấy Tô Vệ Dân như muốn ăn tươi nuốt sống mình thì chỉ muốn chạy biến ngay lập tức. Thấy thái độ Tô Tiếu Tiếu còn tốt, bà ta mới nói thêm vài câu: "Chín giờ sáng mai, tại tiệm cơm quốc doanh trên huyện. Chiều mai bên thôn Ngũ Gia còn có người đợi nữa, tóm lại là ngày mai cậu ta nhất định phải chọn được một người."
Không đợi người nhà lên tiếng, Tô Tiếu Tiếu gật đầu: "Vâng, cảm ơn dì. Sáng mai cháu sẽ đến đúng giờ."
Tiễn bà mối Từ xong, cái đập bàn của Tô Vệ Dân mới thực sự giáng xuống. Một tiếng "Rầm" chát chúa vang lên, bát đũa nảy cả lên, hai đứa cháu nội sợ đến mức giật nảy mình.
"Bà mối Từ này điên rồi! Tiếu Tiếu nhà ta là gái còn tân, sao lại phải hạ thấp mình đến mức đi xem mắt cùng mụ góa họ Lưu để làm mẹ kế người ta? Còn cái kiểu xem mắt một lúc mấy người, hắn tưởng mình là hoàng đế đi tuyển phi chắc? Không được, Tiếu Tiếu, mai con không được đi. Loại người này cũng không xứng làm quân nhân, mai cha lên Ủy ban Cách mạng tố cáo hắn!"
Hai cô con dâu hiếm khi thấy cha chồng nổi trận lôi đình như vậy, nhìn nhau không dám thở mạnh. Bà Lý Ngọc Phượng đứng một bên thầm lau nước mắt.
Anh cả Tô Chấn Trung tốt nghiệp cấp ba xong làm việc ở xưởng chế biến thực phẩm trên thị trấn, vốn rất thương em gái nên cũng tức giận không kém: "Tiếu Tiếu, mai em đừng đi. Để mai anh về xưởng nhờ đồng nghiệp tìm giúp, anh không tin với điều kiện của em mà không tìm được một người đàn ông t.ử tế chưa từng kết hôn."
Anh hai Tô Chấn Hoa xưa nay vốn nhu nhược, anh cả nói sao nghe vậy, đang định phụ họa vài câu thì bị vợ là Trương Xuân Anh nhéo mạnh vào đùi một cái, thế là ngậm miệng cúi đầu lùa cơm.
Trước khi xuyên không, Tô Tiếu Tiếu từng đọc qua mấy cuốn tiểu thuyết và xem phim về thời đại này. Không biết là do hư cấu nghệ thuật hay đặc trưng thời đại mà đa số các gia đình đều toàn "cực phẩm", ngày nào cũng gà bay ch.ó chạy, mâu thuẫn chồng chất.
Nhưng theo quan sát của cô những ngày qua, nhà họ Tô vẫn rất đoàn kết và hòa thuận. Ba anh em cô chênh lệch không bao nhiêu tuổi, con của hai anh trai đều đã đi học tiểu học cả rồi.
Anh cả và chị dâu cả là bạn học, sau khi tốt nghiệp cấp ba thì trúng tuyển làm công nhân xưởng thực phẩm, hồi đó khiến không biết bao nhiêu người ghen tị đỏ mắt. Cả nhà họ chỉ đến ngày nghỉ mới về ăn bữa cơm.
Chỉ tiếc là đến lượt Tô Tiếu Tiếu tốt nghiệp cấp ba, học sinh thành phố đều phải xuống nông thôn rèn luyện, nói chi đến chuyện tuyển nông dân vào thành phố làm công nhân.
Anh hai thì chưa học hết cấp hai đã ở nhà giúp việc đồng áng. Chị dâu thứ đúng là do bà mối Từ giới thiệu. Trương Xuân Anh tuy học không nhiều nhưng tay chân nhanh nhẹn, tháo vát, đầu óc cũng linh hoạt. Anh hai vốn tính mềm lòng, chị dâu hơi mạnh mẽ một chút, hai người lại rất hợp nhau, sau khi cưới cũng chẳng gây ra sóng gió gì.