Còn về chuyện riêng, ta chỉ biết ông ấy vẫn luôn chưa cưới thê t/ử.
Sau tiệc xuân, ta không lập tức đi hỏi mẹ chồng.
Bà không nhắc đến, ta cũng chẳng tự tiện điều tra người khác.
Mãi đến một ngày mưa, bà muốn sắp xếp lại những chiếc rương cũ, gọi ta đến giúp phơi sách, ta mới nhìn thấy con thỏ bằng bạch ngọc ấy.
Con thỏ ngọc chỉ lớn bằng ngón tay cái, ch/óp tai bị sứt một chút, sợi dây đỏ buộc trên đó đã phai thành màu hồng nhạt.
Ta thuận miệng hỏi: “Đây là phần thưởng mẫu thân từng giành được trước kia sao?”
Bà gật đầu, khi nhận lấy thì hết sức cẩn thận.
Dưới đáy rương gỗ còn có một quyển lịch cũ.
Giữa một trang sách kẹp một tờ giấy mỏng, bên trên vẽ một cành hoa táo, bên cạnh đề hai dòng chữ nhỏ.
Thấy ta nhìn sang, mẹ chồng không che giấu, chỉ nhẹ nhàng trải phẳng tờ giấy ra.
“Ông ấy vẽ không đẹp, đúng không?”
Ta chăm chú nhìn một lát: “Cành cây trông hơi giống chân gà.”
Bà lập tức bật cười thành tiếng.
Thế nhưng cười được một lúc, nước mắt lại rơi xuống mép giấy.
Ta giật mình, vội vàng đưa khăn tay cho bà. Bà nắm chiếc khăn, một lát sau mới nói: “Chính ông ấy cũng từng nói như vậy.”
Người vẽ cành hoa táo ấy chính là Nguyễn Dật Hưng.
Hai người quen nhau tại thư viện Từ gia.
Khi ấy, mẹ chồng giúp phụ thân đối chiếu sổ sách học phí, còn Nguyễn Dật Hưng là học trò ở nhờ trong thư viện, nghèo đến mức áo bông mùa đông cũng phải tháo ra, dùng bông cũ may lại, thế nhưng ông vẫn sẵn lòng chia tiền kiếm được từ việc chép sách cho bạn đồng môn đang lâm bệnh.
Khi mẹ chồng đến trường b/ắ/n cung, ông giúp bà ghi điểm; lúc bà lén ăn bánh giòn cay, làm dầu mỡ dính lên tay áo, ông liền giúp bà giặt sạch; khi bà nói sau này muốn cưỡi ngựa đi khắp tam giang ngũ hồ, ông nghiêm túc vẽ một tấm bản đồ lộ trình, đ/á/n/h dấu từng bến đò và nơi nghỉ chân dọc đường.
Sau này, ông thi đỗ cử nhân, chuẩn bị đến nơi khác cầu học, nói rằng khi trở về sẽ mời bà mối đến tận cửa cầu thân.
Nào ngờ đúng năm ấy, Từ gia vướng vào một vụ kiện tụng, huynh trưởng của mẹ chồng lại đột nhiên lâm bệnh. Phụ thân bà bạc trắng đầu chỉ sau một đêm, Lục gia lúc này đề nghị kết thân, đồng thời hứa sẽ ra mặt giúp Từ gia dàn xếp mọi chuyện.
Không ai ép bà quỳ xuống, cũng chẳng ai mắng bà bất hiếu.
Những khó khăn trong nhà lần lượt được bày ra trước mắt, cuối cùng chính bà đã gật đầu đồng ý.
“Khi ấy, ta chỉ cảm thấy không thể vì một mình ta mà khiến cả nhà phải chờ đợi.”
Sau khi định ngày thành thân, bà gửi cho Nguyễn Dật Hưng một bức thư, đồng thời trả lại con thỏ bằng bạch ngọc.
Khi ông vội vã trở về kinh thành, kiệu hoa đã được khiêng vào Hầu phủ.
Sau đó, con thỏ ngọc ấy được mẫu thân bà mang trả lại, nói rằng Nguyễn công t/ử để món đồ xuống rồi rời đi, chẳng nói lấy một lời oán trách.
Ta hỏi: “Bao năm qua, hai người có từng gặp lại nhau không?”
Mẹ chồng lắc đầu.
“Từng có vài buổi yến tiệc, ta nhìn thấy bóng dáng ông ấy từ bên kia hoa sảnh, nhưng cũng không dám chắc. Sau này biết ông ấy vào Lễ bộ, ta lại càng không hỏi thăm nữa.”
“Ông ấy có từng viết thư cho người không?”
“Không. Ông ấy biết ta đã xuất giá.”
Bà gấp bức tranh hoa táo lại ngay ngắn, kẹp vào quyển lịch cũ.
“Thu Thủy, chuyện này ta chỉ kể cho một mình con nghe. Ta không định làm gì cả. Chỉ là… biết vẫn còn người nhớ dáng vẻ của ta thuở trẻ, bỗng nhiên ta muốn kể đôi điều.”
Ta nắm lấy tay bà: “Con hiểu.”
Khi ấy, lão Hầu gia vẫn còn sống, ta không giúp bà đưa thư, cũng chẳng sắp đặt cuộc gặp gỡ tình cờ nào.
Bà tập cưỡi ngựa, luyện b/ắ/n cung trở lại là vì cuộc sống của chính mình. Nếu vừa tìm lại được chút tự do đã đem toàn bộ tâm tư gửi gắm vào một nam nhân khác, vậy chẳng phải lại phụ những bước đường bà đã cố gắng đi qua trong thời gian này sao.
Lần tiếp theo đến trang viên, ta mang theo tấm bản đồ lộ trình tam giang ngũ hồ năm xưa đưa cho bà.
Giấy đã ngả vàng, tên gọi của một số bến đò cũng đã thay đổi.
Ta trải tấm bản đồ lên bàn đá dưới hành lang: “Mẫu thân, chúng ta cứ đi những nơi gần trước. Những nơi xa hơn thì từ từ tìm hiểu. Chỉ cần người muốn đi, nhất định sẽ có cách.”
Ngón tay bà dừng nơi góc giấy một lát, cuối cùng khẽ gật đầu.
08
Những ngày tháng của lão Hầu gia lại càng lúc càng hoang đường.
Thuở trẻ, ông dựa vào phúc ấm tổ tiên, đến khi lớn tuổi lại càng thích nghe người khác nịnh nọt. Ban đầu, ông ngày ngày mở tiệc uống rượu ở Tây viện, sau đó lại chê trong phủ gò bó, thường xuyên đến biệt viện ngoài thành, mỗi lần ở lại ba đến năm ngày.
Khi phòng thu chi mang sổ sách đến, mẹ chồng phát hiện số bạc ông tiêu trong một tháng đã đủ trang trải chi phí ăn mặc suốt một năm cho nửa Hầu phủ.
Bà từng khuyên can, thái y cũng đã khuyên can.
Thái y nói tâm mạch của ông có bệnh, nên tiết chế t/ửu sắc, đặc biệt không được dùng những loại t/h/u/ố/c viên kích thích t/ì/n/h d/ụ/c không rõ lai lịch.
Lão Hầu gia chẳng xem ra gì, ngược lại còn nổi giận: “Thân thể của ta, chẳng lẽ chính ta lại không biết?”
Lục Trường Thiên từng đến biệt viện thu giữ t/h/u/ố/c một lần.
Hai cha con cãi nhau ngay tại chỗ, tiếng lớn đến mức gần nửa Hầu phủ đều nghe thấy. Lão Hầu gia chỉ vào mặt nhi t/ử mắng c/h/ử/i, nói rằng hắn mong phụ thân c/h/ế/t sớm để được kế thừa tước vị.
Sau khi trở về, Lục Trường Thiên ngồi dưới hành lang rất lâu.
Ta đưa cho hắn một chén trà nóng. Khi hắn nhận lấy, đầu ngón tay lạnh buốt.
“Mẫu thân những năm qua có phải thường xuyên phải nghe những lời như vậy không?”
Ta không trả lời thay mẹ chồng.
Ngày hôm sau, hắn đến phòng mẫu thân.
Hai mẹ con đóng cửa trò chuyện suốt nửa ngày. Khi Lục Trường Thiên bước ra, vành mắt hơi đỏ.