Cũng dần nghĩ thông.
Chỉ cần có người nhớ tới bà, thỉnh thoảng tới thăm, ngồi nói chuyện cùng bà, ở tuổi này thật ra bà đã thấy đủ.
Tính toán nhiều hơn chỉ khiến người khác càng lúc càng rời xa.
Bà nhìn người dẫn chương trình đang cười rạng rỡ trong tivi, rồi nhìn mấy gương mặt quen thuộc bên cạnh.
Khoảnh khắc ấy, bà đột nhiên nghĩ, nếu năm xưa mình đối xử với người con dâu này tốt hơn một chút, có phải bây giờ mọi chuyện đã khác?
Nhưng đời người không thể làm lại.
Điều có thể làm có lẽ chỉ là từ khoảnh khắc này trở đi, không chĩa toàn bộ góc cạnh của mình về phía những người gần gũi nhất.
Một buổi chiều một năm sau, trời nắng rất đẹp.
Quả Quả đã học lớp hai tiểu học, vừa bắt đầu nghỉ đông.
Cố Lan xin nghỉ nửa ngày, ở nhà dọn tủ.
Cô dọn trống một nửa chiếc tủ quần áo lớn trong phòng ngủ, định đóng gói quần áo cũ để đem quyên góp.
Lục lọi một lúc, cô nhìn thấy một chiếc thùng giấy màu xám trong góc tủ.
Đó là chiếc thùng lúc chuyển đồ khỏi căn nhà cũ tiện tay nhét vào, sau này chưa từng mở.
“Cái gì đây?”
Quả Quả chạy tới, tò mò bám mép thùng.
“Có thể là ảnh cũ.”
Cố Lan nói.
“Con muốn xem không?”
“Muốn.”
Quả Quả gật mạnh.
Hai mẹ con cùng bê thùng lên giường.
Mở ra quả nhiên là một ít ảnh cũ, vài loại giấy tờ đã ố vàng, mấy tờ giấy đỏ viết chữ bằng b.út lông, là giấy khen từ nhiều năm trước.
Trong đó có một xấp ảnh được buộc bằng dây chun, giấy đã hơi giòn.
Cố Lan cẩn thận tháo dây, lật đến tấm ở giữa thì sững lại.
Trong ảnh là một người phụ nữ trẻ mặc váy hoa nền xanh, tóc b.úi lên, ánh mắt sáng, khóe môi có nụ cười.
Bà tựa dưới một cây ngô đồng, trong tay cầm một tấm vé xem phim.
Gương mặt ấy cô rất quen.
Là Lương Tố Phân.
Chỉ là mềm mại hơn rất nhiều so với hình ảnh bà trong ký ức sau này.
“Mẹ, ai vậy?”
Quả Quả ghé tới.
“Đẹp quá.”
“Bà nội con.”
Cố Lan nói.
“Bà nội lúc trẻ đẹp thế này sao?”
Quả Quả cảm thán.
“Khác hẳn bây giờ.”
Cố Lan không nói.
Cô cẩn thận xem, phát hiện mặt sau tấm ảnh có mấy dòng chữ.
Mực đã nhạt nhưng vẫn đọc được.
“Bí mật vĩnh viễn.”
Bên dưới là một hàng chữ cái viết tắt của tên, còn có một hình trái tim nhỏ.
Nét chữ rất tinh tế, giống ánh mắt của người phụ nữ trẻ trong ảnh, mang chút mong đợi dè dặt.
Cố Lan sững người rất lâu.
Cô đột nhiên nhớ tới lá thư tình phủ bụi nhiều năm từng tìm thấy trong căn nhà cũ.
Lá thư ấy cũng viết những lời tương tự, cũng mang theo sự mơ mộng của người trẻ đối với tình yêu.
Cô từng nghĩ đó là một đoạn tình cảm được chôn giấu của Lương Tố Phân thời trẻ.
Chỉ là sau này từng chuyện tính toán trong hiện thực khiến cô xem nhẹ sự thuần khiết ấy.
Nhưng lúc này nhìn lại tấm ảnh, trong lòng lại dâng lên cảm giác khó nói.
“Mẹ, bí mật là gì?”
Quả Quả nghiêng đầu hỏi.
“Là chuyện người ta không muốn cho người khác biết.”
Cố Lan nói.
“Vậy bí mật của bà nội là gì?”
Quả Quả tò mò hỏi tiếp.
Cố Lan nhìn tấm ảnh, lại nhìn dòng chữ “Bí mật vĩnh viễn”, khẽ cười.
“Có lẽ hồi trẻ bà từng thích một người.”
“Bà còn vẽ trái tim cho người khác nữa.”
Quả Quả chớp mắt.
“Thế sau này thì sao?”
“Sau này?”
Cố Lan lật ảnh về mặt trước, khẽ thở dài.
“Sau này bà lấy ông nội con, sinh bố và cô con, làm một người mẹ rất dữ suốt nhiều năm.”
Quả Quả phì cười.
“Bây giờ bà không dữ như thế nữa.”
“Người già rồi đều sẽ thay đổi một chút.”
Cố Lan nói.
“Có chỗ tốt lên, có chỗ xấu đi.”
Cô sắp lại xấp ảnh, đặt vào một cuốn album trong suốt mới.
Tấm ảnh viết “Bí mật vĩnh viễn” được cô riêng biệt đặt ở trang cuối.
“Mẹ không nói cho bà biết mẹ nhìn thấy bí mật của bà à?”
Quả Quả hỏi.
“Không nói.”
Cố Lan khép album lại.
“Ai cũng có thể có một chút bí mật, cho dù bây giờ bà đã là bà nội.”
“Thế mẹ có bí mật không?”
Quả Quả tò mò.
“Có chứ.”
Cố Lan cười.
“Là gì?”
Quả Quả đuổi hỏi.
“Ví dụ đôi khi mẹ cảm thấy bố con rất ngốc.”
Cô cố ý hạ giọng.
“Nhưng mẹ vẫn muốn sống cùng bố con suốt đời.”
Quả Quả cười lăn trên giường.
“Con sẽ nói cho bố.”
“Con dám.”
Cố Lan làm bộ muốn cù con, hai mẹ con lập tức đùa giỡn thành một đoàn.
Ngoài cửa vang lên tiếng chìa khóa xoay.
Chu Ngôn xách rau bước vào, nhìn thấy cảnh ấy, khóe môi không nhịn được cong lên.
“Hôm nay hai mẹ con vui thế?”
“Bọn con phát hiện bí mật hồi trẻ của bà nội.”
Quả Quả tranh nói.
“Nhưng mẹ không cho con kể.”
“Vậy thì đừng kể.”
Chu Ngôn cười.
“Bí mật nói ra thì không đáng giá nữa.”
Anh đặt rau xuống, đi tới bên giường, tiện tay cầm album lên, lật tới trang cuối, ánh mắt cũng dừng lại.
“Mẹ hồi ấy thật sự rất trẻ.”
Anh lẩm bẩm.
“Anh chưa từng thấy bà cười như vậy.”
“Bây giờ anh cũng có thể khiến bà cười.”
Cố Lan nói.
“Chỉ cần mỗi lần tới trung tâm phục hồi đừng mang vẻ mặt như đang có thù với cả thế giới.”
Chu Ngôn gãi đầu.
“Anh cố.”
Anh đột nhiên nhìn Cố Lan, nghiêm túc nói:
“Cố Lan, gần đây anh suy nghĩ một chuyện.”
“Chuyện gì?”
Cô thu lại nụ cười.
“Trước đây anh luôn cảm thấy dưỡng già là chuyện của con cái, ai bỏ tiền ai bỏ sức, tranh nhau đến sống c.h.ế.t.”
Chu Ngôn nói.
“Bây giờ anh phát hiện, thật ra dưỡng già là chuyện mỗi người phải chuẩn bị cho chính mình từ trước.”
“Nếu căn nhà cũ của mẹ được dùng hợp lý hơn cho tuổi già của bà, bây giờ cũng không đến mức bị động thế này.”
“Nếu hồi trẻ bà chịu nghĩ cho bản thân nhiều hơn, không chỉ nhìn chằm chằm vào con cái, có lẽ bây giờ tất cả chúng ta đều nhẹ nhàng hơn.”
“Nhưng thời đại của bà không hiểu những thứ này.”
Cố Lan nói.
“Chúng ta hiểu thì đừng đi vào vết xe đổ.”
Cô nhìn anh, chậm rãi nói:
“Sau này chúng ta cũng phải chuẩn bị cho mình, không trông mong Quả Quả.”
“Điều con bé có thể làm là yêu chúng ta trong phạm vi nó tự nguyện.”
“Chứ không phải bị chúng ta dùng đạo đức trói c.h.ặ.t.”
Chu Ngôn gật đầu.
“Anh cũng nghĩ vậy.”
Anh đưa tay nắm tay cô.
“Sau này chúng ta già rồi, tự tìm một nơi phong cảnh đẹp để ở.”
“Em phụ trách cãi nhau với người khác, anh phụ trách bưng trà rót nước cho em.”
“Em mới không cãi nhau với người khác.”
Cố Lan cười.
“Khi ấy em muốn trồng hoa trong sân, đọc sách, đi du lịch cùng anh.”
“Nếu anh dám chê em lắm lời, em đuổi anh ra ngoài.”
“Vậy anh sẽ ngày nào cũng đứng ngoài cửa hát cho em nghe, làm em phiền c.h.ế.t.”
Chu Ngôn tiếp lời.
Quả Quả ngồi bên nghe đến mù mờ.
“Bố mẹ đang nói gì vậy?”
“Đang nói sau này ai dưỡng già.”
Cố Lan nhìn con.
“Con yên tâm, bố mẹ sẽ không trói con bên cạnh.”
“Nhưng con vẫn sẽ tới thăm bố mẹ.”