Đêm thứ ba, một tiểu nha hoàn tên A Chi đến gõ cửa viện Thanh Ngô.
A Chi khoảng mười lăm tuổi, là người mới được điều đến viện chính nửa năm trước. Cha nàng ta từng làm phu xe cho Tạ gia, sau khi bệnh mất, mẹ nàng ta mang theo hai em nhỏ sống dựa vào tiền công ít ỏi của con gái.
Nàng ta quỳ ngoài cửa, hai tay nắm c/h/ặ/t một tờ giấy.
“Đại cô nương, nô tỳ có chuyện muốn bẩm báo.”
Bà v/ú Tần định đỡ nàng đứng dậy, nhưng Linh Uyên ra hiệu chờ một chút.
“Ngươi tên gì?”
“Nô tỳ là A Chi.”
“Ngươi có chuyện gì?”
A Chi cúi đầu, giọng run rẩy.
“Nô tỳ biết mình không nên nghe lén chuyện của chủ t/ử. Nhưng hôm qua, nô tỳ vô tình nghe thấy phu nhân nói với nhị tiểu thư rằng phải tìm cách để đại cô nương ký giấy giao quyền quản lý tài sản. Nô tỳ còn nghe phu nhân nhắc đến một khoản tiền…”
Nàng ta đưa tờ giấy lên.
“Đây là giấy nhận tiền của nô tỳ. Phu nhân cho nô tỳ ba lượng bạc, bảo nô tỳ đem một chiếc hộp nhỏ từ viện Thanh Ngô đến kho phía đông vào đêm trước ngày tổ mẫu qua đời.”
Ánh mắt Linh Uyên hơi thay đổi.
“Chiếc hộp nào?”
“Là một chiếc hộp gỗ màu nâu, dài khoảng một gang tay. Nô tỳ không biết bên trong có gì. Phu nhân nói đó là đồ cũ, chỉ cần đặt vào góc kho, không được mở ra.”
“Ngươi đã làm chưa?”
A Chi gật đầu, nước mắt rơi xuống.
“Nô tỳ đã làm. Sau đó, phu nhân bảo nô tỳ đốt tờ giấy nhận tiền. Nhưng nô tỳ sợ sau này bị đổ tội, nên đã giấu lại.”
Linh Uyên nhận tờ giấy, không vội xem.
“Vì sao hôm nay ngươi mới đến?”
A Chi c/ắ/n môi.
“Bởi vì sáng nay, quản sự trong viện chính nói với nô tỳ rằng nếu đại cô nương tiếp tục kiểm tra sổ sách, có thể sẽ khiến cả nhà bất hòa. Họ còn nói nếu chuyện chiếc hộp bị phát hiện, nô tỳ sẽ bị đuổi khỏi phủ, không ai thuê nữa. Nô tỳ sợ…”
“Ngươi sợ bị đuổi việc, hay sợ bị người khác biết mình đã làm chuyện sai?”
A Chi ngẩn ra.
Một lúc sau, nàng cúi đầu thật thấp.
“Cả hai ạ.”
Linh Uyên không trách mắng.
“Ngươi có biết chiếc hộp ấy hiện ở đâu không?”
“Nô tỳ không biết. Sau khi đặt vào kho, nô tỳ không quay lại.”
“Ngươi có biết ai đã lấy nó ra không?”
“Không ạ.”
Linh Uyên gật đầu.
“Được. Ta sẽ không hứa rằng ngươi sẽ không bị xử phạt, bởi vì ngươi đã nhận tiền để làm một việc không được phép. Nhưng nếu ngươi khai báo trung thực, cung cấp chứng cứ và phối hợp điều tra, ta sẽ ghi rõ những gì ngươi đã làm, những gì ngươi chưa làm. Không ai được tự ý đổ thêm tội lên đầu ngươi.”
A Chi ngẩng đầu, đôi mắt đỏ hoe.
“Đại cô nương, nô tỳ không muốn hại người. Mẹ nô tỳ bệnh nặng, em trai lại cần tiền mua t/h/u/ố/c. Phu nhân nói chỉ cần nô tỳ làm một việc nhỏ, sau này sẽ cho nô tỳ thêm tiền.”
“Ngươi nhận ba lượng bạc?”
“Vâng.”
“Đã tiêu bao nhiêu?”
“Một lượng mua t/h/u/ố/c, hai lượng còn lại nô tỳ giấu trong phòng.”
Linh Uyên lấy giấy b/út, ghi lại lời khai.
Sau đó nàng gọi Phúc Bá đến, mời thêm hai người làm chứng, yêu cầu A Chi ký xác nhận. Tờ giấy nhận tiền được đặt riêng trong một phong bì, niêm phong bằng sáp.
Không ai biết bên trong chiếc hộp kia có gì.
Nhưng nếu nó thật sự được đưa vào kho trước ngày tổ mẫu qua đời, việc này có thể liên quan đến chuyện thay khóa, mất giấy tờ hoặc một âm mưu khác.
Linh Uyên không vội kết luận.
Nàng chỉ bảo Phúc Bá:
“Ngày mai, xin ông kiểm tra lại danh sách người ra vào kho trong ba ngày gần đây. Đối chiếu với sổ ghi chép của người gác cổng và người giữ chìa khóa. Nếu có ai vào kho mà không có tên trong danh sách, lập tức báo cho ta.”
Phúc Bá gật đầu.
“Lão nô hiểu.”
A Chi vẫn quỳ dưới đất.
“Đại cô nương, nô tỳ còn một chuyện…”
“Ngươi nói đi.”
“Phu nhân từng bảo với quản sự rằng sau khi đại cô nương gả đi, viện Thanh Ngô sẽ được dọn sạch. Những món đồ của lão phu nhân để lại sẽ chuyển vào kho chung, còn người hầu trong viện sẽ bị phân đi nơi khác.”
Linh Uyên không tỏ vẻ bất ngờ.
“Ngươi nghe thấy vào lúc nào?”
“Ba ngày trước.”
“Có ai khác nghe thấy không?”
“Nô tỳ không biết.”
Linh Uyên im lặng một lúc.
“Được rồi. Ngươi tạm thời trở về làm việc như bình thường. Không được tự ý kể chuyện hôm nay cho người khác. Nếu có ai hỏi, cứ nói ta gọi ngươi đến để xác nhận khoản tiền công còn thiếu.”
A Chi cúi đầu thật sâu.
“Nô tỳ tạ đại cô nương.”
Sau khi nàng ta rời đi, bà v/ú Tần mới lo lắng hỏi:
“Cô nương, nếu lời A Chi nói là thật, chẳng phải phu nhân đã sớm có ý định lấy đi đồ vật trong viện của người sao?”
Linh Uyên nhìn ngọn đèn.
“Có thể.”
“Vậy chúng ta phải làm gì?”
“Trước tiên, kiểm tra xem những món đồ nào thuộc về tổ mẫu, món nào là của hồi môn của mẹ con, món nào là tài sản riêng của con.”
Nàng đứng dậy, đi đến chiếc tủ bên tường.
“Sau đó, lập danh sách và chụp lại dấu hiệu nhận biết của từng món. Nếu có đồ vật được chuyển đi, chúng ta sẽ biết nó đã biến mất từ khi nào.”
Bà v/ú Tần thở dài.
“Cô nương, sao trong nhà này lại có nhiều chuyện đến vậy?”
Linh Uyên khẽ cười.
“Bởi vì trước đây không ai hỏi.”
Nàng mở tủ, lấy ra một chiếc hộp gỗ.
Bên trong là những món đồ mẹ ruột để lại: một chiếc vòng bạc, hai cây trâm gỗ, vài bức thư cũ và một tấm khăn thêu đã phai màu.
Mẹ nàng mất khi nàng mới lên tám. Khi ấy, Tống thị vừa vào Tạ gia chưa đầy một năm. Tổ mẫu đã tự tay giữ lại những món đồ này, nói rằng sau này Linh Uyên lớn lên, nàng có quyền quyết định muốn giữ hay muốn tặng chúng cho ai.
Linh Uyên từng nghĩ đó chỉ là những món đồ nhỏ bé không đáng để tâm.
Bây giờ nàng mới hiểu, tổ mẫu không phải muốn nàng giữ lấy từng món đồ.
Bà muốn nàng hiểu rằng mỗi người đều có quyền quyết định đối với những gì thuộc về mình.
Tình thân không phải lý do để người khác t/ùy ý lấy đi.
Sự hy sinh cũng không phải món nợ mà một người có thể tự ý bắt người khác phải trả.
Nàng đóng hộp lại.
“Vú à, ngày mai chúng ta sẽ đến từ đường.”
Bà v/ú Tần ngạc nhiên.
“Ngày mai mới là ngày an táng lão phu nhân.”
“Chính vì thế.”
Linh Uyên nhìn ra ngoài sân.
“Ta muốn kiểm tra căn nhà cũ phía sau từ đường trước khi mọi người đến.”
Căn nhà phía sau từ đường nằm khuất dưới hai cây hòe già.
Cửa gỗ đã bạc màu, trên ổ khóa phủ một lớp bụi dày. Nếu không có chiếc chìa khóa đồng tổ mẫu để lại, có lẽ ngay cả người trong Tạ gia cũng không nhớ bên trong còn có một căn phòng.
Phúc Bá dẫn theo hai người làm lâu năm, mở cửa.
Một mùi ẩm mốc lập tức tràn ra.
Bên trong không có vàng bạc châu báu như lời đồn. Chỉ có mấy chiếc bàn gỗ, một tủ sách, hai rương sắt và những tập hồ sơ được xếp ngay ngắn.
Linh Uyên đi đến chiếc tủ đầu tiên.
Trên ngăn kéo có ghi ba chữ: “Sổ gia tộc”.
Nàng mở ra.
Bên trong là danh sách những người từng được Tạ gia giúp đỡ trong nhiều năm, từ tiền học cho con cháu, tiền t/h/u/ố/c cho người già, đến tiền sửa nhà sau những trận mưa lớn.
Mỗi khoản đều có chữ ký hoặc dấu tay xác nhận.
Ở cuối mỗi trang, tổ mẫu đều ghi một dòng:
“Khoản này là tiền cho, không phải tiền vay.”
Hoặc:
“Khoản này là tiền vay, đã hẹn ngày trả.”
Linh Uyên lật từng trang, càng xem càng hiểu vì sao tổ mẫu luôn nghiêm khắc với những người quản lý gia sản.
Bà không phải người keo kiệt.
Trái lại, bà đã giúp đỡ rất nhiều người.